Պլանային վիրահատության պատրաստում

Վիրահատությունը բժշկության այն ոլորտներից է, որի շուրջ միշտ էլ լիքն են մտավախությունները։ Շատերը կարծում են, թե իրենց գործը վիրահատական սեղանին պառկելն է, մնացած ամեն ինչը բժիշկների խնդիրն է։ Սա վտանգավոր մոտեցում է։ Դուք չեք պարզապես պասիվ դիտորդ։ Դուք այս գործընթացի կարևորագույն մասն եք, և ձեր ակտիվ մասնակցությունից է կախված ձեր առողջությունը, իսկ երբեմն էլ՝ կյանքը։ Պլանային վիրահատության պատրաստումը միշտ էլ պահանջում է անվտանգության կանոնների անվերապահ պահպանում։

Մի մտածեք, թե բոլոր այն թղթաբանությունը, հարցուփորձը կամ հետազոտությունները, որոնք ձեզնից պահանջում ենք, պարզապես ձևականություն են։ Դա այդպես չէ։ Յուրաքանչյուր քայլ, յուրաքանչյուր հարց, յուրաքանչյուր անալիզ ունի իր խորը իմաստը։ Դրանք մեզ օգնում են գնահատել ձեր օրգանիզմի վիճակը, կանխատեսել հնարավոր բարդությունները և կազմել անվտանգ անեսթեզիայի և վիրահատության ամենահարմար պլանը։ Ուստի, եթե դուք պատրաստվում եք պլանային վիրահատության, նախապատրաստական շրջանը չափազանց կարևոր է։ Մասնավորապես, անեսթեզիոլոգի պատրաստումը և ձեր կողմից տրամադրված ամբողջ տեղեկատվությունը ուղղակիորեն ազդում են վիրահատության անվտանգության վրա։

Հանգիստ սրտով վիրահատարան. Ինչու է կարևոր պատրաստվելը

Վիրահատությունն իրականացնելիս մեզ համար առաջնայինը ձեր անվտանգությունն է։ Մենք պետք է հասկանանք, թե ձեր օրգանիզմն ինչպես կարձագանքի անեսթեզիային, ինչպես կտանի վիրահատական սթրեսը և ինչպես կվերականգնվի։ Առանց համապատասխան նախապատրաստության դա հնարավոր չէ։ Մենք չենք կարող կույր գնալ վիրահատարան։

Շատերը Հայաստանում սովոր են հույսը դնել «բախտի» կամ «կեղտոտ աշխատանքի» վրա՝ հաճախ մինչև վերջին պահը բուժվելով «ժողովրդական մեթոդներով», իսկ հետո, երբ այլևս ճար չի մնում, արդեն բժիշկներից ակնկալելով հրաշքներ։ Մի՛ արեք այդպես։ Դա չի աշխատում։ Ժամանակին, ճիշտ նախապատրաստվելը բացառում է անսպասելիությունները։ Եթե դուք թաքցնեք որևէ տեղեկություն կամ անտեսեք մեր հանձնարարականները, ապա ինքներդ ձեզ մեծ վտանգի տակ կդնեք։ Անեսթեզիոլոգի մանրակրկիտ պատրաստումը և հիվանդի համագործակցությունը կրիտիկական են։

Առաջին քայլը՝ բաց մի թաքցրեք ոչինչ

Անկեղծությունը ձեր և մեր անվտանգության գրավականն է։ Մենք պետք է իմանանք ամեն ինչ ձեր մասին։ Ամենափոքր մանրուքն անգամ կարող է կենսական նշանակություն ունենալ։

Բժշկական պատմությունը. ձեր անձնագիրը մեր համար

• Քրոնիկ հիվանդություններ. Բարձր ճնշումը, շաքարային դիաբետը, ասթման, սրտի հիվանդությունները, երիկամային կամ լյարդի խնդիրները փոխում են դեղերի դոզաները, անեսթեզիայի ընտրությունը, վերականգնման ընթացքը։ Մի՛ մտածեք, թե ձեր դիաբետը «քիչ է» կամ «վերահսկվող» է։ Մեզ անհրաժեշտ է հստակ պատկեր։
• Ալերգիաներ. Ցանկացած դեղամիջոց, սնունդ, նույնիսկ լատեքսի նկատմամբ ալերգիա ունենալու մասին անպայման պետք է տեղեկացնել։ Մենք պետք է իմանանք, թե ինչից խուսափել։
• Նախկին վիրահատություններ և անեսթեզիա. Եթե նախկինում վիրահատվել եք, ինչպե՞ս եք տեղափոխել անեսթեզիան։ Եղե՞լ են բարդություններ, ծանո՞թ եք կոնկրետ անեսթեզիայի տեսակներին։ Այս տեղեկությունը թույլ է տալիս մեզ կանխատեսել ձեր օրգանիզմի արձագանքը։
• Ընթացիկ դեղորայք. Բոլոր դեղորայքները՝ բժշկի նշանակած, առանց դեղատոմսի, սննդային հավելումներ, բուսական միջոցներ։ Մեզ համար կարևոր է իմանալ նաև, թե ինչ ժողովրդական միջոցներ եք օգտագործում. դրանք ևս կարող են փոխազդել անեսթեզիայի հետ։ Միայն Հայաստանում է, որ մարդիկ կարող են խմել ամեն ինչ, հետո զարմանալ, թե ինչու են խնդիրներ առաջանում։
• Ալկոհոլ, ծխախոտ, թմրանյութեր. Այո, մենք հարցնելու ենք սա։ Ու դուք պարտավոր եք անկեղծ լինել։ Ծխելը ուղիղ ճանապարհ է դեպի թոքային բարդությունները։ Ալկոհոլը փոխում է լյարդի աշխատանքը և դեղերի նյութափոխանակությունը։ Մի ստեք բժշկին։ Մի՛ կարծեք, թե մենք չենք հասկանա։

Լաբորատոր և գործիքային հետազոտություններ. Ինչու են դրանք պարտադիր

Անալիզները մեր աչքերն են ձեր օրգանիզմի ներսում։ Դրանք չեն նշանակվում ձեզ տանջելու համար։ Մեզ պետք են հստակ թվեր և պատկերներ։

• Արյան ընդհանուր և կենսաքիմիական հետազոտություն. Սրանք ցույց են տալիս ձեր ընդհանուր վիճակը՝ արյունաքանակը, բորբոքային պրոցեսները, լյարդի, երիկամների ֆունկցիան։
• Արյան մակարդելիության համակարգի հետազոտություն. Շատ կարևոր է, որպեսզի վիրահատության ընթացքում և հետո արյունահոսության խնդիրներ չունենաք։
• Մեզի ընդհանուր հետազոտություն. Երիկամների և միզուղիների վիճակի մասին է հուշում։
• Սրտի էլեկտրոկարդիոգրաֆիա (ԷԿԳ). Սրտի աշխատանքը գնահատելու համար է։ Անեսթեզիայի ընթացքում սիրտը մեծ բեռի տակ է լինում։
• Կրծքավանդակի ռենտգեն հետազոտություն. Թոքերի վիճակը գնահատելու համար, հատկապես ծխողների կամ շնչառական խնդիրներ ունեցողների մոտ։
• Այլ հատուկ հետազոտություններ. Կախված վիրահատության տեսակից և ձեր առողջական վիճակից, կարող են պահանջվել նաև այլ անալիզներ կամ հետազոտություններ։

Շատերն ուզում են շտապ-շտապ անել բոլոր անալիզները մեկ օրում կամ անգամ առանց անալիզների գնալ վիրահատության։ Սա անթույլատրելի է։ Յուրաքանչյուր հետազոտություն իր տեղն ունի վիրահատության անվտանգության շղթայում։

Դեղորայք և սնունդ. Ինչը կարելի է և ինչը չի կարելի

Վիրահատությանը նախորդող օրերին դեղորայքի և սննդի հետ կապված ցուցումները պետք է կատարվեն անշեղորեն։

Դեղորայքի ճշգրտում

Ձեր բժիշկը, հատկապես անեսթեզիոլոգը, ձեզ կասի, թե որ դեղորայքը երբ դադարեցնել։ Օրինակ՝ արյան մակարդելիությունը նվազեցնող դեղերը (ասպիրին, վարֆարին և այլն) սովորաբար դադարեցվում են վիրահատությունից մի քանի օր առաջ։ Դիաբետի դեղերը կամ ինսուլինի դոզան կարող է փոփոխվել։ ԵՐԲԵՔ ՄԻ ԴԱԴԱՐԵՑՐԵՔ ԴԵՂՈՐԱՅՔԸ ԱՌԱՆՑ ԲԺՇԿԻ ՀՐԱՀԱՆԳԻ։ Սա չափազանց վտանգավոր է։

Սննդակարգի փոփոխություններ

«Չուտել և չխմել» կանոնը ոչ թե քմահաճույք է, այլ կենսական անհրաժեշտություն։ Վիրահատությունից առաջ որոշակի ժամանակահատվածում արգելվում է ուտել կամ խմել։ Սա արվում է կանխելու համար այն վտանգը, որ անեսթեզիայի ընթացքում ստամոքսի պարունակությունը կանցնի թոքեր (ասպիրացիա)՝ առաջացնելով ծանր, անգամ մահացու բարդություններ։ Հստակ ցուցումները կտա ձեր անեսթեզիոլոգը, թե երբ կարող եք վերջին անգամ ուտել կամ խմել հեղուկներ։ Մի՛ խախտեք այդ կանոնը։ Դա խաղալիք չէ։

Ալկոհոլ և ծխախոտ. Կարևոր է հասկանալ

Ծխախոտ. Ծխելը կտրուկ մեծացնում է թոքային բարդությունների ռիսկը վիրահատությունից հետո։ Անեսթեզիոլոգի պատրաստումը միշտ ներառում է այս հարցի քննարկումը։ Խորհուրդ է տրվում դադարեցնել ծխելը հնարավորինս շուտ՝ ցանկալի է վիրահատությունից առնվազն 2-4 շաբաթ առաջ։ Եթե դա հնարավոր չէ, ապա գոնե վիրահատությունից 24 ժամ առաջ։ Յուրաքանչյուր ժամ առանց ծխախոտի ավելացնում է ձեր անվտանգությունը։

Ալկոհոլ. Խորհուրդ է տրվում դադարեցնել ալկոհոլի օգտագործումը վիրահատությունից առնվազն 48-72 ժամ առաջ։ Ալկոհոլը կարող է փոխազդել անեսթեզիայի հետ, ազդել արյան մակարդելիության վրա և բարդացնել վերականգնման շրջանը։

Հիգիենա և հոգեկան պատրաստություն

Ֆիզիկական պատրաստության կողքին հոգեկան պատրաստությունը նույնպես կարևոր է։

• Անձնական հիգիենա. Վիրահատությունից առաջ ընդունեք ցնցուղ՝ օգտագործելով հատուկ հակասեպտիկ օճառ, եթե ձեզ խորհուրդ է տրվել։ Հեռացրեք բոլոր զարդերը, մատանիները, ականջօղերը, մատնահարդարումը (լաքը) և կոնտակտային լինզաները։
• Հոգեկան հանգստություն. Վիրահատությունից առաջ բնական է անհանգստանալը։ Բայց փորձեք հնարավորինս հանգիստ լինել։ Խոսեք ձեր բժշկի կամ անեսթեզիոլոգի հետ ձեր բոլոր մտավախությունների մասին։ Հայաստանում շատերը կարծում են, թե իրենք պետք է «ուժեղ երևան» և չասեն իրենց վախերի մասին, բայց դա սխալ է։ Ձեր հոգեկան վիճակը կարող է ազդել անեսթեզիայի ընթացքի վրա։

Հարցեր անեսթեզիոլոգին. Ձեր իրավունքը և մեր պարտականությունը

Անեսթեզիոլոգը ձեր ամենամեծ դաշնակիցն է վիրահատության ընթացքում։ Մի՛ վարանեք հարցեր տալ։ Դա ձեր իրավունքն է և մեր պարտականությունը՝ պատասխանել։ Ձեր հանդիպումն անեսթեզիոլոգի հետ շատ ավելին է, քան պարզապես զրույց։ Այն անեսթեզիոլոգի պատրաստման հիմքն է։

Ի՞նչ հարցեր կարող եք տալ.

• Ի՞նչ տեսակի անեսթեզիա է կիրառվելու (ընդհանուր, ողնաշարային, էպիդուրալ, տեղային) և ինչու՞։
• Ինչպիսի՞ն կլինի ցավազրկումը վիրահատությունից հետո։
• Որո՞նք են անեսթեզիայի հնարավոր ռիսկերը կամ բարդությունները։
• Ե՞րբ կկարողանամ ուտել կամ խմել վիրահատությունից հետո։
• Ի՞նչ պետք է անեմ, եթե վիրահատությունից հետո սրտխառնոց կամ փսխում ունենամ։

Հիշեք, որ անեսթեզիոլոգը ոչ միայն բժիշկ է, այլև հոգեբան։ Նա կպատասխանի ձեր բոլոր հարցերին՝ օգնելով ձեզ հաղթահարել վախը և անհանգստությունը։ Մենք նույնպես մարդ ենք, հասկանում ենք ձեր վախերը։

Վիրահատության անվտանգությունը պարզապես խոսքեր չեն։ Դա համակարգված աշխատանք է, որի հաջողությունը կախված է յուրաքանչյուր օղակի ճիշտ գործելուց։ Ձեր դերը այս ամենում անգնահատելի է։ Մի՛ թերագնահատեք այն։

Եթե դեռ կասկածներ կամ հարցեր ունեք, մի՛ հետաձգեք դրանք։ Ավելի լավ է ապահովագրվել և հարցնել նախօրոք։

Ստացեք անեսթեզիոլոգի խորհրդատվություն։