Բժշկական ներարկումներ տանը

Շատերը կարծում են, որ ներարկումը պարզ գործընթաց է, մի բան, որ կարելի է հեշտությամբ անել տանը, հատկապես եթե դեղատնից ներարկիչ ու դեղ են գնել։ «Ի՞նչ կա այդտեղ, ասեղը մտցնում ես, դեղը ներարկում։» Այսպես են մտածում։ Բայց սա ամենավտանգավոր մոլորություններից մեկն է։ Տնային պայմաններում արված ոչ պրոֆեսիոնալ բուժեղբայր ներարկումները կարող են անդառնալի հետևանքներ ունենալ, որոնք դուք նույնիսկ չեք պատկերացնի։

Շատերն են դիմում այս տարբերակին՝ ժամանակ խնայելու, հիվանդանոցի հերթերից խուսափելու կամ պարզապես տան հարմարավետությունը չլքելու համար։ Մանավանդ Հայաստանում, որտեղ հաճախ մարդիկ ունեն «ծանոթ բժիշկ» կամ «ծանոթ բուժքույր», ովքեր պատրաստ են տանը կատարել ցանկացած պրոցեդուրա։ Անգամ առանց բժշկի նշանակման կամ նախնական զննման։ Սա ոչ թե հարմարավետություն է, այլ ռիսկի տակ դնել սեփական կյանքը։ Ներարկում տանը, եթե այն կատարվում է առանց մասնագիտական գիտելիքների և խիստ կանոնների պահպանման, հավասար է ականների դաշտում քայլելուն։

Ինչու է տնային ներարկումը վտանգավոր՝ առանց մասնագետի

Վարակներ և բորբոքումներ

Ներարկումը մարմնի պաշտպանիչ արգելքի՝ մաշկի ամբողջականության խախտում է։ Ամեն փոքրագույն սխալ կարող է դառնալ վարակի աղբյուր։ Տանը հնարավոր չէ ապահովել այնպիսի ստերիլ պայմաններ, ինչպիսին կա բուժհաստատությունում։ Ձեռքերի ոչ ճիշտ մշակումը, ներարկման հատվածի անբավարար ախտահանումը, օդում կախված մասնիկները, նույնիսկ չմտածված հպումը՝ այս ամենը բերում է բակտերիաների ներթափանցմանը մաշկի տակ։ Արդյունքում՝ թարախակույտեր, բորբոքումներ, ցելյուլիտ և էլ ավելի լուրջ խնդիրներ՝ ընդհուպ մինչև արյան վարակում (սեպսիս)։ Մտածեք դրա մասին։ Փորձում եք բուժել մեկ հիվանդություն, ստանում եք մեկ այլ, ավելի վտանգավոր հիվանդություն։

Սխալ ներարկման տեղը

Յուրաքանչյուր ներարկում ունի իր տեղը՝ միջմկանային, ենթամաշկային, ներերակային։ Յուրաքանչյուրը պահանջում է հատուկ տեխնիկա և ճշգրիտ ընտրված անատոմիական հատված։ Միջմկանային ներարկման ժամանակ սխալ տեղ ընտրելը կարող է վնասել նյարդերը, օրինակ՝ նստային նյարդը, ինչը կհանգեցնի ցավի, թմրածության, կաթվածի կամ հաշմանդամության։ Ենթամաշկային ներարկումը, եթե արվի մկանի մեջ, կփոխի դեղի ներծծման արագությունը և արդյունավետությունը։ Ներերակային ներարկման դեպքում ամեն փոքր սխալը կարող է հանգեցնել երակների վնասմանը, արյունազեղումների, թրոմբների առաջացմանը կամ նույնիսկ օդի էմբոլիայի, որը կյանքին սպառնացող վիճակ է։ Սա պարզապես կետ է մաշկի վրա, դա մարմին է, որն ունի խճճված համակարգ։

Դեղի սխալ չափաբաժին կամ արագություն

Դեղամիջոցի ճիշտ չափաբաժինը և ներարկման արագությունը որոշում են բուժման արդյունավետությունը և անվտանգությունը։ Շատ դեղամիջոցներ պետք է ներարկվեն դանդաղ, որպեսզի մարմինը հասցնի հարմարվել դրանց և խուսափի կողմնակի ռեակցիաներից։ Արագ ներարկումը կարող է հանգեցնել շոկի, ճնշման կտրուկ անկման կամ սրտի կանգի։ Սխալ չափաբաժինը՝ ոչ ճիշտ չափի դեղը, կարող է լինել կամ անարդյունավետ, կամ թունավոր։ Եթե դեղատան դեղագործը կամ հարևանը «մի բան գիտի», դա չի նշանակում, որ դուք պետք է խաղաք ձեր առողջության հետ։

Ալերգիկ ռեակցիաներ

Նույնիսկ ամենաանվնաս թվացող դեղամիջոցը կարող է առաջացնել ալերգիկ ռեակցիա, ընդհուպ մինչև անաֆիլակտիկ շոկ, որը պահանջում է անհապաղ բժշկական միջամտություն։ Մասնագետը, որը կատարում է բուժեղբայր ներարկումներ, միշտ պատրաստ է նման իրավիճակներին։ Նա ունի անհրաժեշտ դեղամիջոցներ (էպինեֆրին, հակահիստամինայիններ) և գիտի, թե ինչպես վարվել։ Տանը մենակ մնալով նման իրավիճակում՝ մարդիկ հաճախ շփոթվում են, ժամանակ են կորցնում, և դա կարող է մահացու լինել։ Միշտ եղեք զգույշ։

Երբ է թույլատրելի ներարկում տանը

Այո, կան դեպքեր, երբ ներարկում տանը անհրաժեշտ է և անգամ նախընտրելի։ Սա վերաբերում է հիմնականում քրոնիկ հիվանդություններ ունեցող պացիենտներին, ովքեր երկարատև բուժում են ստանում, կամ այն մարդկանց, ովքեր չեն կարողանում ինքնուրույն տեղաշարժվել։ Սակայն նույնիսկ այս դեպքերում պետք է պահպանվեն խիստ կանոններ.

• Բժշկի հստակ նշանակում։ Երբեք մի արեք ներարկում առանց բժշկի հրամանի։ Նշանակումը պետք է պարունակի դեղի անվանումը, չափաբաժինը, ներարկման եղանակը և տևողությունը։ Սա ոչ թե խորհուրդ է, այլ պարտադիր պահանջ։
• Միայն պրոֆեսիոնալ բուժեղբայր։ Ձեր «ծանոթը» կամ «հարևանը», որը մի անգամ ներարկում է արել, չի կարող համարվել մասնագետ։ Միայն համապատասխան կրթություն և փորձ ունեցող բուժեղբայր ներարկումներ պետք է կատարի տանը։ Նա գիտի ստերիլության կանոնները, անատոմիան, հնարավոր բարդությունները և դրանց արագ լուծումը։
• Ստերիլ պայմաններ։ Նույնիսկ տանը պրոֆեսիոնալը կապահովի հնարավորինս մաքուր և ստերիլ միջավայր։ Նա կօգտագործի միայն մեկանգամյա օգտագործման ներարկիչներ, ասեղներ, ախտահանիչ նյութեր։

Ինչպե՞ս ընտրել պրոֆեսիոնալ բուժեղբայր

Դա ավելին է, քան պարզապես «փորձառու» մարդ գտնելը։

• Փաստաթղթեր։ Մի ամաչեք խնդրել ներկայացնել համապատասխան բժշկական կրթության դիպլոմը կամ վկայականը։ Դա ձեր իրավունքն է և ձեր անվտանգությունը։
• Փորձ։ Նախընտրելի է, որ անձը ունենա հիվանդանոցային կամ պոլիկլինիկական փորձ։ Այնտեղ են մարդիկ սովորում բարդ իրավիճակները կառավարել։
• Հիգիենա և ստերիլություն։ Ուշադրություն դարձրեք, թե ինչպես է բուժեղբայրը պատրաստվում պրոցեդուրային։ Արդյո՞ք ձեռքերը մշակում է, արդյո՞ք օգտագործում է նոր, բացված ներարկիչներ։ Ամեն փոքր դետալ կարևոր է։
• Հաղորդակցություն։ Լավ մասնագետը կբացատրի, թե ինչ է անելու, կպատասխանի ձեր հարցերին և կզգուշացնի հնարավոր կողմնակի ազդեցությունների մասին։

Ձեր դերը որպես պացիենտ

Եթե դուք ստիպված եք ներարկում տանը կատարելու, ձեր դերը նույնպես կարևոր է։

• Տրամադրեք ճիշտ տեղեկատվություն։ Պատմեք բուժեղբորը ձեր ալերգիաների, քրոնիկ հիվանդությունների, ընդունած այլ դեղամիջոցների մասին։ Թաքցնել տեղեկատվություն՝ նշանակում է ռիսկի տակ դնել սեփական կյանքը։
• Պատրաստեք հարմարավետ և մաքուր տարածք։ Անհրաժեշտ է լավ լուսավորված, մաքուր մակերես, որտեղ կարելի է դնել դեղամիջոցները և պարագաները։
• Հետևեք ձեր ինքնազգացողությանը։ Ներարկումից հետո ուշադրություն դարձրեք ցանկացած անսովոր զգացողության՝ ցավ, կարմրություն, այտուց, գլխապտույտ, թուլություն։ Անմիջապես տեղեկացրեք բուժեղբորը։

Շատերը Հայաստանում սովոր են ամեն ինչ անել «շուտ ու հարմար», անտեսելով կարևոր մանրուքները։ Սակայն առողջությունը չի հանդուրժում նման մոտեցումը։ Հաճախ մենք տեսնում ենք հիվանդների, ովքեր դիմում են բուժհաստատություն միայն այն ժամանակ, երբ տնային փորձերը կամ «ժողովրդական» մեթոդները սրել են վիճակը։ Այս պարագայում բուժումը դառնում է ավելի բարդ և երկարատև։ Խնդրում եմ, մի դարձեք այդ մարդկանցից մեկը։

Հիշեք. յուրաքանչյուր ներարկում բժշկական պրոցեդուրա է։ Այն պահանջում է գիտելիք, հմտություն և պատասխանատվություն։ Մի խաղացեք ձեր առողջության հետ։ Ժամանակին դիմեք մասնագետի, նույնիսկ եթե դա ձեզ անհարմար է թվում։ Ավելի լավ է կանխարգելել խնդիրը, քան հետո երկար ու ցավոտ բուժել բարդությունները։

Եթե կան կասկածներ կամ պարզապես չգիտեք ինչ անել, մի՛ փորձեք ինքնուրույն լուծումներ գտնել։ Կանչեք բուժեղբայր։