Սրտի ցավը. ահազանգ, որը շատերը սխալմամբ շփոթում են նյարդային լարվածության կամ ողնաշարի հետ կամ պարզապես անտեսում։ Մենք Հայաստանում սովոր ենք դիմանալ, «կանցնի»» ասել ու սպասել։ Հաճախ մարդիկ շաբաթներով շարունակում են իրենց սովորական կյանքը՝ հույս ունենալով, որ խնդիրը կլուծվի ինքնին, մինչդեռ իրականում վիճակն աստիճանաբար վատանում է։ Բայց սիրտը սպասել չի սիրում։ Երբ կրծքավանդակում ցավ եք զգում, մի մտածեք, որ դա «նյարդերից» է կամ «մկանային է»։ Ամեն անգամ, երբ դուք անտեսում եք այդ ահազանգը, խաղում եք ձեր կյանքի հետ։ Եկեք անկեղծ խոսենք. ձեզ անհրաժեշտ է հստակ հասկանալ՝ երբ պետք է շտապ դիմել կարդիոլոգ սրտի ցավի կապակցությամբ և ինչ դեր ունի սովորական թվացող ԷԿԳ-ն:
Սրտի ցավը. ի՞նչն է տարբերությունը և ե՞րբ է այն վտանգավոր
Կրծքավանդակի ցավը միշտ չէ, որ սրտի խնդիր է, բայց միշտ անտեսելու առիթ չէ։ Կարող է լինել կերակրափողի, ստամոքսի, մկանների, ողնաշարի կամ նյարդերի հետ կապված։ Սակայն, երբ խոսքը սրտի ցավի մասին է, տարբերակելը կենսական է։
Ինչպե՞ս է դրսևորվում սրտի ցավը. դասական նշանները
- Սեղմող, ճնշող ցավ. Ամենատարածված նկարագրությունն է, կարծես ծանր քար է դրված կրծքավանդակի վրա։
- Տարածվող ցավ. Այն կարող է տարածվել դեպի ձախ ձեռքը, ուսը, պարանոցը, ծնոտը կամ նույնիսկ մեջքը։
- Ցավը ֆիզիկական ծանրաբեռնվածության ժամանակ. Հաճախ ի հայտ է գալիս արագ քայլելիս, աստիճաններով բարձրանալիս կամ որևէ այլ ֆիզիկական ակտիվության դեպքում և հանգիստ վիճակում անցնում է։
- Ուղեկցող ախտանշաններ. Շնչառության դժվարություն, քրտնարտադրություն (հատկապես սառը քրտինք), սրտխառնոց, գլխապտույտ, թուլություն։
Այս ախտանշաններից ցանկացածի դեպքում մի՛ հապաղեք։ Դա ոչ թե «թույլ լինելու» նշան է, այլ կյանքը փրկելու համար ճիշտ որոշում կայացնելու անհրաժեշտություն։ Մեր մոտ ընդունված է, որ մինչև վերջ պետք է դիմանալ, որ «հա, մի բան կանեմ»։ Ոչինչ մի արեք ինքներդ։
Ինչու՞ ենք մենք ուշացնում բժշկին դիմելը. հայկական իրականության դառը ճշմարտությունները
Հաճախ մարդիկ սրտի ցավի դեպքում նախընտրում են բժշկին չդիմել՝ տարբեր պատճառներով։ Ահա դրանցից մի քանիսը, որոնք ես տեսնում եմ ամեն օր իմ պրակտիկայում․
- «Ինքնակայացվող ախտորոշում». «Դա նյարդերից է», «ստրեսից է», «ես պարզապես հոգնած եմ»։ Այսպես են շատերը մտածում՝ հրաժարվելով իրական պատճառները փնտրելուց։ Մարդիկ հաճախ մեկնաբանում են ցավը որպես ստամոքսային խնդիր կամ մկանային լարվածություն, անգամ եթե այն ունի սրտային բնույթի բնորոշ հատկանիշներ։
- «Ժողովրդական միջոցներ». «Տատիկի դեղատոմսեր», «մի քիչ վալիդոլ կամ կորվալոլ», «բուսական թեյեր»։ Դրանք կարող են մի պահ թեթևացում բերել, բայց հիմնական խնդիրը չեն լուծում, այլ միայն թաքցնում են։ Սա թանկարժեք ժամանակ է, որը դուք կորցնում եք։
- Բժիշկներից խուսափելը. «Հերթերը շատ են», «պետական հիվանդանոցներում միշտ բարդ է», «ինձ մոտ ոչինչ չեն գտնի»։ Այս մտայնությունը կարող է ճակատագրական լինել։ Այսօր Հայաստանում կան բազմաթիվ հնարավորություններ արագ և որակյալ բժշկական օգնություն ստանալու համար, մի՛ զրկեք ձեզ դրանից։ Շատերը վախենում են հիվանդանոցից կամ վատ լուրեր լսելուց, բայց ուշացած ախտորոշումը միշտ ավելի վատ է, քան վաղաժամ դիմելը։
- Անտեղյակություն. Շատերը պարզապես չգիտեն, թե ինչպես տարբերակել սրտի ցավը մյուս տեսակներից։ Սա հենց այն պատճառն է, որ դուք կարդում եք այս հոդվածը։
Ի՞նչ է տեղի ունենում, երբ դուք անտեսում եք սրտի ցավը
Սրտի ցավը հաճախ սրտի կամ դրա անոթների հետ կապված լուրջ խնդիրների ազդանշան է, ինչպիսիք են ստենոկարդիան կամ սրտամկանի ինֆարկտը։
- Ստենոկարդիա. Սա սրտի արյան հոսքի խանգարում է, որն առաջացնում է ցավ։ Այն սրտի ինֆարկտի նախանշան կարող է լինել։ Եթե անտեսվի, ապա կարող է հանգեցնել ավելի լուրջ խնդիրների։
- Սրտամկանի ինֆարկտ. Սա սրտի մկանների մի մասի մահն է՝ արյան մատակարարման լիարժեք դադարեցման պատճառով։ Այն շտապ բժշկական միջամտություն է պահանջում, և ամեն րոպեն կարևոր է։ Որքան շուտ ստացվի բուժօգնություն, այնքան մեծ են առողջանալու հնարավորությունները։
Ես տեսել եմ բազմաթիվ դեպքեր, երբ մարդիկ շտապօգնություն են կանչել միայն այն ժամանակ, երբ ցավն անդիմադրելի է դարձել, և արդեն ուշ է եղել։ Մի՛ կրկնեք ուրիշների սխալները։
Կարդիոլոգ սրտի ցավի դեպքում և ԷԿԳ-ի կարևորությունը
Առաջին և ամենակարևոր քայլը, երբ կրծքավանդակի ցավ է զգացվում, դա կարդիոլոգի մոտ այցելելն է։ Միայն մասնագետը կարող է ճիշտ ախտորոշել և նշանակել համապատասխան բուժում։
Ինչու՞ է կարևոր դիմել կարդիոլոգի
Կարդիոլոգը ոչ միայն կգնահատի ձեր ախտանշանները, այլև կկատարի անհրաժեշտ հետազոտություններ։ Նա կտարբերակի սրտի հետ կապված ցավը այլ պատճառներից, ինչը ինքնուրույն անելը անհնար է։ Կարդիոլոգը կանխելու և բուժելու փորձ ունի։ Նա ունի գիտելիքներ բոլոր այն բարդությունների մասին, որոնք կարող են առաջանալ սրտի ցավի ժամանակ և կօգնի ձեզ խուսափել դրանցից։
ԷԿԳ-ն՝ սրտի աշխատանքի «պատմությունը»
Էլեկտրասրտագրությունը (ԷԿԳ) սրտի աշխատանքը գնահատող արագ, անցավ և տեղեկատվական մեթոդ է։ Շատերը կարծում են, որ սա պարզապես ձևականություն է։ Բայց հենց ԷԿԳ-ն է, որ կարող է ցույց տալ.
- Սրտի ռիթմի խանգարումներ։
- Սրտամկանի իշեմիա (արյան անբավարար հոսք)։
- Սրտամկանի ինֆարկտի նշաններ։
- Նախկինում տարած սրտամկանի ինֆարկտի հետքեր։
Ամեն անգամ, երբ դուք խուսափում եք ԷԿԳ հետազոտությունից կամ անտեսում եք դրա արդյունքները, հիշեք, որ հենց այդ պարզ թուղթը կարող է պարունակել ձեր կյանքի համար կենսական տեղեկատվություն։ Այն ձեր սրտի մասին կարճ, բայց շատ խոսուն պատմություն է։ Եվ ոչ մի բժիշկ չի կարող ճիշտ գնահատել ձեր վիճակը առանց այս հիմնական հետազոտության։
Այլ կարևոր հետազոտություններ
Կարդիոլոգը կարող է նշանակել նաև այլ հետազոտություններ՝ արյան անալիզներ (որոնք կարող են ցույց տալ սրտի մկանների վնասումը), սրտի էխոգրաֆիա (սրտի կառուցվածքն ու ֆունկցիան գնահատելու համար), կամ սթրես-թեստեր (ֆիզիկական ծանրաբեռնվածության պայմաններում սրտի աշխատանքը գնահատելու համար)։ Այս ամենը համալիր մոտեցման մաս է։
Եզրակացություն. Մի՛ անտեսեք, մի՛ հետաձգեք
Սրտի ցավը կրկնվող զանգ է, որը դուք չպետք է անջատեք կամ անտեսեք։ Այն միշտ չէ, որ նշանակում է ամենավատը, բայց միշտ նշանակում է, որ պետք է ուշադրություն դարձնել։ Ձեր կյանքն ու առողջությունը չափազանց կարևոր են, որպեսզի դրանք վտանգի տակ դնեք ինքնուրույն բուժման կամ անտեսման միջոցով։ Մի վախեցեք բժիշկներից։ Մի՛ վախեցեք ճշմարտությունից։ Շուտ բացահայտված խնդիրը շատ ավելի հեշտ է բուժել, քան ուշացած, բարդացած վիճակը։
Եթե կրծքավանդակում ցավ եք զգում կամ նախկինում ունեցել եք նման ախտանշաններ, մի՛ սպասեք, մինչև դրանք կրկնվեն կամ սրվեն։ Ձեր սիրտը ձեզ մեկն է տրված, խնամեք այն։
Շտապ գրանցվեք կարդիոլոգի մոտ։
Օգտակար տեղեկատվություն
Օստեոպաթիա․ նուրբ վերականգնում
Երբեմն թվում է, թե մարմինը որոշել է մեր դեմ գնալ։ Մի տեղ ցավում է, մեկ այլ տեղ ձգվում, իսկ մենք փորձում ենք հարմարվել, ընտելանալ այդ վիճակին։ Ոմանք թմրեցնող դեղեր են խմում, ուրիշները՝ ինքնաբուժությամբ զբաղվում, իսկ մի մասն էլ պարզապես համակերպվում է՝ կարծելով, թե տարիքն իրենն է անում կամ էլ դա «ուղղակի կյանքն է»։ Սա սխալ […]
Պլաստիկ վիրաբուժություն․ ցուցումներ և ռիսկեր
Շատերը պլաստիկ վիրաբուժությունը դիտարկում են որպես հեշտ, գրեթե կոսմետիկ միջամտություն՝ արագորեն շտկելու արտաքին տեսքի թերությունները։ Սա մեծ մոլորություն է։ Այն իրական, լուրջ վիրահատություն է՝ բոլոր հետևանքներով, ռիսկերով և պահանջներով։ Ուստի, նախքան որոշում կայացնելը, հարկավոր է հասկանալ՝ ինչի համար է այն արվում և ինչ ռիսկեր ունի։ Այդ իսկ պատճառով պլաստիկ վիրաբույժի խորհրդատվությունն անհրաժեշտ է յուրաքանչյուրի համար, […]
Ռևմատիկ հիվանդություններ․ վաղ ախտորոշում
Ձեռքի, ծնկի կամ որևէ այլ հոդի ցավը, որը գնում-գալիս է, շատերն անտեսում են։ Մեկը մտածում է՝ «հին վնասվածքն է», մյուսը՝ «երևի եղանակից է», երրորդը՝ «մի քիչ կմարզվեմ, կանցնի»։ Իսկ երբեմն էլ պարզապես համբերում են, դիմում ավանդական «ժողովրդական» մեթոդներին կամ ընդունում ցավազրկող, առանց խորանալու պատճառի մեջ։ Սա շատ վտանգավոր սովորություն է, հատկապես, երբ խոսքը ռևմատիկ հիվանդությունների […]
Անեմիա․ ժամանակակից ախտորոշման մեթոդներ
Շատերը կյանքի մի պահի զգում են քրոնիկ հոգնածություն՝ անընդհատ ուժասպառվածություն, դժվարություն կենտրոնանալու հարցում։ Սա ոչ թե պարզապես քնի պակաս է, այլ մի վիճակ, որը խանգարում է ապրել լիարժեք կյանքով։ Հաճախ մարդիկ դա վերագրում են սթրեսին, ծանրաբեռնվածությանը, տարիքին։ «Ախր ո՞վ չի հոգնում»,- այսպես մտածողների թիվն իսկապես մեծ է։ Սակայն, եթե հոգնածությունը ձեր մշտական ուղեկիցն է դարձել, […]
Առողջ ատամներ առանց ցավի
Շատերը մտածում են՝ «ատամի ցավը անխուսափելի է։ Երբ սկսի ցավել, այդ ժամանակ էլ կգնամ բժշկի»։ Սա ոչ թե մտածելակերպ է, այլ իրականության հետ կապ չունեցող միֆ։ Ատամի ցավը նորմալ չէ, և հաճախ այն վկայում է այնպիսի խնդրի մասին, որը շատ ավելի վաղ կարելի էր կանխարգելել կամ բուժել։ Մի սպասեք, մինչև ցավը ձեզ կստիպի գնալ ստոմատոլոգի […]
Ինչպես է հոգեբանը օգնում այրման համախտանիշի դեպքում
Աշխատանքը կյանքի մի մասն է։ Բայց երբ աշխատանքը սկսում է կլանել ամեն ինչ՝ քունը, տրամադրությունը, նույնիսկ առողջությունը, դա արդեն նորմալ չէ։ Շատերը հոգնածությունն ու գրգռվածությունը համարում են «սովորական բան» կամ «կյանքի դժվարություն», բայց հաճախ դա այրման համախտանիշի առաջին նշանն է։ Մենք սովոր ենք դիմակայել, լուռ տանել, «մի՛ տխրիր, ամեն ինչ կանցնի» սկզբունքով ապրել, մինչդեռ մեր […]
Հաճախակի մրսածություններ․ երբ դիմել իմունոլոգի
Շատերը կարծում են, որ հաճախակի մրսածությունները կյանքի անբաժանելի մասն են. «Դե, էլ ի՞նչ անենք, ձմեռ է, բոլորն են հիվանդանում»։ Կամ՝ «Երեխան դպրոց է գնում, ո՞նց չմրսի»։ Սակայն մենք շատ հաճախ սխալվում ենք՝ այս երևույթը համարելով նորմալ։ Իրականում, երբ մրսածությունները դառնում են սովորական երևույթ, երբ դրանք ձգվում են շաբաթներով, կամ մեկը մյուսին է հաջորդում՝ դա արդեն […]
Պատրաստում նարկոզին․ ինչ պետք է իմանա պացիենտը
Նարկոզին պատրաստվելը. ինչ պետք է իմանա պացիենտը Բուժման այն քայլը, որից շատերն են վախենում, բայց որի մասին քչերն ունեն իրական պատկերացում՝ դա նարկոզն է։ Շատերը կարծում են, թե նարկոզը պարզապես քնացնելն է, մի բան, որը բժիշկն անում է, որպեսզի դուք ոչինչ չզգաք վիրահատության ընթացքում։ Սա վտանգավոր մտածելակերպ է։ Նարկոզը վիրահատության անբաժանելի մասն է, և դրան […]
Վերականգնում ինսուլտից հետո
Ինսուլտը կյանք է փոխում։ Մեկ պահում ամեն ինչ շրջվում է գլխիվար, և այն, ինչ նախկինում սովորական էր, դառնում է անհասանելի երազանք։ Շատերը կարծում են, թե եթե հիվանդը գոյատևում է, դա պայքարի ավարտն է։ Սխալ է։ Իրական պայքարը նոր է սկսվում։ Սուր փուլում հիվանդանոցային բուժումը փրկում է կյանքեր, բայց իրական ապաքինումը, կյանքի որակը վերականգնելը, տեղի է […]
Ասեղնաբուժություն․ արևելյան մոտեցում
Երբ ցավը դառնում է ձեր ամենօրյա ուղեկիցը, այն փոխում է ամեն ինչ։ Քրոնիկ ցավը քանդում է ձեր քունը, տրամադրությունը, աշխատունակությունը, պարզապես՝ կյանքի որակը։ Շատերը տարիներով տանջվում են՝ փորձելով մեկ դեղամիջոցը, մեկ այլ թերապիան, հիասթափվելով ու կորցնելով հույսը։ Այս դեպքերում հաճախ հայացքն ուղղում ենք դեպի այնպիսի մոտեցումներ, որոնք ավելի խորն են, ավելի ամբողջական՝ ինչպես, օրինակ, <strongբարձր […]
Մեջքի ցավ․ մանուալ թերապիա թե ոչ
Մեջքի ցավը: ով չի ունեցել։ Երբեք չի եղել մարդ, ով գոնե մեկ անգամ չի զգացել այդ տհաճ զգացողությունը: Ոմանք մտածում են, որ դա «քամուց է» կամ «սառել էի»։ Մյուսներն անմիջապես փնտրում են «մի բան»՝ արագ օգնություն, որն ակնթարթորեն կվերացնի տանջանքները։ Եվ շատ հաճախ այդ «մի բանը» դառնում է մանուալ թերապևտը։ Իսկ արդյո՞ք դա ճիշտ որոշում […]
Այտուցներ և լիմֆատիկ համակարգ
Ոտքերն ու ձեռքերը այտուցվա՞ծ են, դեմքը առավոտյան ուռա՞ծ է, մարմնի այս կամ այն հատվածը անհասկանալիորեն մեծացա՞ծ է։ Շատերը սկզբում ուշադրություն չեն դարձնում, կարծելով, թե դա հոգնածությունից է, աղի չարաշահումից, կամ պարզապես «այդպես էլ եղել է»։ Բայց քրոնիկական այտուցները, հատկապես եթե դրանք չեն անցնում, լուրջ խնդրի նշան են։ Սա ոչ թե պարզապես կոսմետիկ խնդիր է, այլ […]